Ελλάς έθνος εγκληματιών (σε ποσοστό 52,76%)

“Σε σημερινή του ανακοίνωση [το ΣΔΟΕ] επισημαίνει ότι στο πλαίσιο αυτό και για το χρονικό διάστημα από 10/8/2012 – 13/8/2012 πραγματοποιήθηκαν 707 έλεγχοι, κατά τους οποίους βρέθηκαν 373 παραβάτες και διαπιστώθηκαν 1631 παραβάσεις. Δηλαδή το μέσο ποσοστό παραβατικότητας διαμορφώθηκε στο 52,76%. Τα υψηλότερα ποσοστά παραβατικότητας σημειώθηκαν σε περιοχές όπως στην Λευκάδα όπου το ποσοστό στους συγκεκριμένους ελέγχους έφθασε το 100% (σε έξι ελέγχους), στην Βόρεια και Κεντρική Εύβοια με ποσοστό 86,3% (σε 22 ελέγχους), στη Ρόδο με 82% (σε 39 ελέγχους), στην Πάρο-Αντίπαρο με 80% (σε 26 ελέγχους) και στην Ζάκυνθο με 75% (σε 4 ελέγχους).” Καθημερινή 15.08.2012.

Διαβάζοντας τα παραπάνω έρχεται αμέσως στο νου η λαϊκή ρήση “ή στραβός είναι ο γιαλός ή στραβά αρμενίζουμε”. Κατ’ αρχήν τα συγκεκριμένα ποσοστά στοιχειοθετούν εξαιρετικά κακή επίδοση των ελεγκτικών μηχανισμών. Για παράδειγμα θα μπορούσε κανείς να φανταστεί το 52,70% των πιλότων να αναχωρούν από το Ελ.Βενιζέλος τύφλα στο μεθύσι; Ταυτόχρονα είναι ενδεικτικά συστημικού προβλήματος για το οποίο στο σύνολο της ευθύνης φέρει αποκλειστικά το Υπουργείο Οικονομικών και οι πολιτικές του ηγεσίες κατά τα τελευταία τριάντα χρόνια.

Κατ’ αρχήν το ίδιο το φορολογικό σύστημα καθιστά εξαιρετικά δύσκολη τη συμμόρφωση αφού είναι αδιανόητα τυπολατρικό αλλά και άδικο. Σε μία μεσαία εταιρεία είναι αδύνατον το ΣΔΟΕ να μην βρει τίποτε ενώ συχνά οι “παραβάσεις” δεν σημαίνουν ότι η εταιρεία φοροδιέφυγε (μπορεί να έχει καθυστερήσει να τυπώσει θεωρημένα ισοζύγια, να μην έχει θεωρήσει το δελτίο συντήρησης του φορολογικού μηχανισμού, να μην έχει βάλει ώρα αναχώρησης ή αριθμό αυτοκινήτου σε ένα δελτίο κλπ). Το γεγονός ότι η φορολογία δεν συνδέεται πλέον με το εισόδημα (φόρος ακίνητης περιουσίας, τέλη επιτηδεύματος κλπ) το οποίο ενίοτε ξεπερνά, το ότι σε πολλές περιπτώσεις οι “παρακρατούμενοι φόροι” (π.χ. ΦΠΑ) αποδίδονται πολλούς μήνες πριν εισπραχθούν από τις εταιρείες (εάν τελικώς εισπραχθούν) αλλά και η πλήρης απορρόφηση της ρευστότητας από το κράτος (που εισπράττει μεν αλλά δεν πληρώνει κανέναν πλην τους σε σημαντικό βαθμό αργόσχολους υπαλλήλους του) καθιστούν την “παραβατικότητα” ανάγκη και όχι επιλογή.

Ταυτόχρονα το ΣΔΟΕ, κατά το παρελθόν τουλάχιστον, βασικό στόχο είχε την είσπραξη χαρτζηλικιού (και συχνά κάτι περισσότερο από χαρτζηλίκι) από τους ελεγκτές που τοποθετούντο εκεί με πολιτική παρέμβαση “για να κάνουν την καλή”. Εξ ου και η παρουσία οδηγών τρόλεϊ και τραυματιοφορέων στις τάξεις των αδιάφθορων (η σωστότερα των ντιπ διεφθαρμένων). Παρενθετικώς η παύση του εισαγγελέα Διώτη από την ηγεσία του ΣΔΟΕ και η τοποθέτηση εφοριακού-πολιτικού φίλου είναι εξόχως λυπηρή. Θυμηθείτε τον βίο και πολιτεία του Αδάμ –call me «Μάκη»- Ρεγκούζα. Η εγγενής διαφθορά τρέφει την φοροδιαφυγή διότι απλώς την καθιστά συμφέρουσα. Όταν ένα εποχιακό κατάστημα κλέψει 10.000 ευρώ και καθαρίσει δίνοντας ένα χιλιάρικο στους αδιάφθορους τότε προφανώς θα επιδοθεί στο σπορ. Το γεγονός ότι η υπηρεσία έκανε τον ιλιγγιώδη αριθμό των τεσσάρων (4) ελέγχων στη Ζάκυνθο και των έξι (6) στη Λευκάδα καθιστά την πιθανότητα να χρειαστεί το χιλιάρικο τόσο μικρή ώστε η φοροδιαφυγή (όσο κατακριτέα και εάν είναι - sed lex dura lex) να καθίσταται απολύτως ορθολογική επιλογή ενός homo economicus.

Εάν βεβαίως ο homo economicus βρισκόταν στον ΣΔΟΕ δεν θα ασχολείτο με τον ταβερνιάρη στην Ζάκυνθο και των ενοικιαστή ομπρελλών παραλίας στην Λευκάδα αλλά με τους κ.κ. Αναστασιάδη, Μαντέλη, Τσουκάτο και τους περίπου χίλιους φακέλλους μικρών και μεγάλων Τσοχατζόπουλων που είχε στα χέρια του ο κος Διώτης. Στις σοβαρές χώρες το serious fraud office κυνηγάει τις υποθέσεις όπου η σχέση ελεγκτικού κόστους/ωφέλειας είναι θετική. Αλλά βλέπετε στη χώρα μας η φοροδιαφυγή των πολιτικών προσώπων και των φίλων τους δεν θεωρείται τέτοια και κανείς δεν ασχολείται με αυτήν.

Να χτιστεί τώρα ένα Four Seasons για τους συνοριοφύλακες στο Διδυμότειχο

H σημερινή (4.8.2012) «Καθημερινή» γράφει “Τετρακόσιοι περίπου αστυνομικοί, που αποσπάστηκαν στον Έβρο για την ενίσχυση της συνοριακής φύλαξης, αρνούνται να διανυκτερεύσουν στις εγκαταστάσεις της Σχολής Αστυφυλάκων Διδυμοτείχου, σε ένδειξη διαμαρτυρίας για τις συνθήκες διαμονής.”

Διαβάζοντάς το θυμήθηκα τον Ελληνο-Ιρλανδό συγγραφέα Λευκάδιο Hearn που έγραφε στο βιβλίο του “Ιαπωνία, μία απόπειρα ερμηνείας” τα ακόλουθα: “Όταν είχαν καθορισθεί οι μισθοί [των αξιωματικών] είκοσι χρόνια πριν [εννοεί σε σχέση με το 1904] τα ενοίκια των σπιτιών ήταν φθηνά: ένα καλό σπίτι σε οποιοδήποτε σημείο του Τόκιο ενοικιαζόταν προς 3-4 γιεν μηνιαίως. Σημερα στο Τόκιο ένας αξιωματικός δεν μπορεί να νοικιάσει ούτε ένα πολύ μικρό σπίτι με λιγότερο από 19 ή 20 γιέν και οι τιμές των τροφίμων έχουν τριπλασιαστεί. Ωστόσο υπήρξαν ελάχιστα παράπονα. Οι αξιωματικοί που ο μισθός τους δεν τους επιτρέπει πιά να νοικιάζουν σπίτι μένουν σε ενοικιαζόμενα δωμάτια όπου μπορούν. Πολλοί εξ αυτών υποφέρουν αλλά όλοι είναι υπερήφανοι για το προνόμιο να υπηρετούν [την πατρίδα] και κανείς τους δεν σκέπτεται να παραιτηθεί”.

Οι προσληφθέντες κυρίως με ρουσφέτι συνοριοφύλακες που φυλούσαν τα σύνορα στο κέντρο της Αθήνας παραπονούνται για τις “συνθήκες διαμονής στη σχολή αστυφυλάκων”. Όταν υπηρέτησα στο Ναυτικό οι συνθήκες διαμονής απείχαν από αυτές που προσφέρει η «Μεγάλη Βρεταννία» ενώ ο μηνιαίος μισθός μου ήταν λιγότερο από τρία (3) ευρώ. Προσωπικά είχα (και έχω) σοβαρές ενστάσεις για την στρατιωτική θητεία και την οργάνωση των Ενόπλων Δυνάμεων γενικά (απορώ πως η τρόικα δεν έχει πάρει ακόμη χαμπάρι πόσες δεκάδες χιλιάδες άχρηστοι μόνιμοι πολιτικοί υπάλληλοι (ΜΠΥ/ΣΕΙΔ) «εργάζονται» στο Υπουργείο Εθνικής Άμυνας). Ωστόσο ούτε οι κληρούχες μου ούτε εγώ παραπονεθήκαμε.

Είναι καιρός όμως να παραπονεθούμε για την κτηνώδη φορολογία η οποία καταλήγει στο να συντηρεί κακομαθημένους συμπολίτες μας που προσλήφθηκαν με ρουσφέτι και ως εκ τούτου δεν αντιλαμβάνονται στο ελάχιστο την έννοια του καθήκοντος. Ενδεχομένως, στατιστικά, οι άνθρωποι που δεν έχουν την αίσθηση του καθήκοντος να είναι περισσότεροι από όσους την έχουν. Δεν είναι όμως σε καμία περίπτωση κατάλληλοι να υπηρετούν σε ορισμένες κατηγορίες θέσεων (αστυνομία, ένοπλες δυνάμεις, δικαστικό σώμα, εκπαίδευση). Η καταλληλότητα όμως, και το ρουσφέτι δεν συμβαδίζουν.

*  φιλοξενήθηκε ευγενώς στη στήλη "Γράμματα Αναγνωστών" στην Καθημερινή της 2.9.2012

Γιατί πρέπει να καταργηθεί ο δακτύλιος

Ως ανταμοιβή για την καταστροφή που έφερε ο κος Παπακωνσταντίνου ως Υπουργός Οικονομικών, ορίσθηκε μετά την αποπομπή του Υπουργός Περιβάλλοντος απ'όπου μας άφησε «πεσκέσι» τον «πράσινο δακτύλιο». Πρόκειται για μία, ως συνήθως, παρανοϊκή έμπνευση βάσει της οποίας θα κυκλοφορούν ελεύθερα τα αυτοκίνητα που έχουν πρώτη άδεια κυκλοφορίας μετά την 1.1.11, εμπίπτουν στο πρότυπο Euro 5 (Euro 4 για τα υβριδικά), εκπέμπουν λιγότερο από 140 γραμμάρια διοξειδίου του άνθρακα ανά χιλιόμετρο και ο οδηγός τους είναι Σαββατογεννημένος*. Τα προγενέστερα του 1990 αυτοκίνητα δεν μπορούν να κινηθούν καθόλου κατά τις ημέρες και ώρες που ισχύει ο δακτύλιος ενώ για όσα δεν εμπίπτουν στις παραπάνω περιπτώσεις, υποπεριπτώσεις και υπό-υπό περιπτώσεις ισχύουν κανονικά τα μονά ζυγά.

Η έλλειψη ευφυΐας (ας μου επιτραπεί ό όρος) στις αποφάσεις της Δημόσιας Διοίκησης στην Ελλάδα είναι μάλλον ο κανόνας παρά η εξαίρεση. Η ανωτέρω απόφαση όμως ξεπερνά σε φαντασία, ανοησία και πολυπλοκότητα τις συνήθεις αποφάσεις των Υπουργείων. Εν προκειμένω κανείς δεν σκέφθηκε ότι θα ήταν πολύ καλύτερο για το περιβάλλον και για όλους εάν καταργείτο εντελώς ο δακτύλιος και εφαρμόζονταν σωστά και εντατικά τα ισχύοντα μέτρα περί κάρτας καυσαερίων.

1) Ο στόλος των οχημάτων στην Ελλάδα είναι πλέον αρκετά σύγχρονος (σε σχέση με την εποχή που θεσπίστηκε το μέτρο) ενώ ο βασικός (πλην μη εκπεφρασμένος) λόγος για τον οποίων έγινε ο δακτύλιος, δηλαδή η κυκλοφοριακή συμφόρηση, δεν υφίσταται πλέον λόγω του μετρό και της τιμής της βενζίνης η οποία πλέον στοιχίζει όσο και το ουίσκι (έστω τύπου “μπόμπα”).

2) Η διαδικασία χορήγησης του ειδικού πράσινου σήματος και ελέγχου θα δημιουργήσει επιπλέον κόστη και θα απαιτήσει χρόνο. Χρόνος ο οποίος θα ήταν πολύ καλύτερο να επενδυθεί στον έλεγχο της χρήσης κράνους από τους οδηγούς μοτοποδηλάτων οι οποίοι, για κάποιο περίεργο λόγο, συνήθως προφυλάσσουν με αυτό τον δεξιό τους αγκώνα αντί της κεφαλής των (όταν έχουν κράνος).

3) Οι χρονικοί περιορισμοί και τα κατώφλια δημιουργούν έντονο αίσθημα αδικίας. Π.χ. ένα αυτοκίνητο Euro 5 που αγοράστηκε στις 20.12.2010 δεν θα μπορεί να κυκλοφορεί ελεύθερα ενώ το ίδιο ακριβώς αυτοκίνητο που αγοράστηκε 20 ημέρες μετά θα μπορεί. Κάτοχοι υβριδικών αυτοκινήτων που τα αγόρασαν χάρη στο προνόμιο εισόδου στον δακτύλιο θα βρεθούν σε απόγνωση εάν το αυτοκίνητό τους εκπέμπει 141 γραμμάρια Co2 και πάνω.

4) Η πλήρης κατάργηση του δακτυλίου θα οδηγήσει σε μείωση του συνολικού αριθμού των οχημάτων που κυκλοφορούν στην πόλη δεδομένου ότι δεν είναι μικρός ο αριθμός των κατοίκων που κατέχει περισσότερα αυτοκίνητα από αυτά που πραγματικά χρειάζεται εξ αιτίας του μέτρου. Αυτό είναι ευεργετικό για το περιβάλλον (θα τεθούν εκτός κυκλοφορίας τα παλαιότερα) και για την οικονομία (κόστος συντήρησης με εισαγόμενα ανταλλακτικά).

Ποτέ στην Ελλάδα η διοίκηση δεν αναζήτησε απλές και ριζικές λύσεις. Μονίμως καταλαμβάνεται από μια μανία υπέρ-ρύθμισης των πάντων επιτυγχάνοντας συνήθως το αντίθετο ακριβώς αποτέλεσμα από αυτό που επεδίωκε.



* δική μου προσθήκη που θα έκανε πιό funky την Υπουργική Απόφαση

Είναι καιρός να αντικαταστήσουμε στο λεξιλόγιό μας τη λέξη «συγχώνευση» με τη λέξη «κλείσιμο».

Μετά από σημαντική πίεση η κυβέρνηση αποφάσισε να συγχωνεύσει διάφορους άχρηστους οργανισμούς όπως, μεταξύ άλλων, τον Οργανισμό Προώθησης Εξαγωγών με το Ελληνικό Κέντρο Επενδύσεων και την Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης με την Hellexpo.

Και οι τέσσερις εταιρείες επιβαρύνουν βάναυσα τον Έλληνα φορολογούμενο και προσφέρουν ελάχιστα σε σχέση με το κόστος τους. Ο όγκος του προϋπολογισμού του ΟΠΕ καλύπτει το κόστος μισθοδοσίας του που αφορά προσωπικό το οποίο δεν έχει κατά κανόνα τα προσόντα (ξένες γλώσσες, πανεπιστημιακή εκπαίδευση, εμπορική εμπειρία) για να προωθήσει τις εξαγωγές. Εάν ο Οργανισμός κλείσει αύριο το πρωϊ δεν θα υπάρξει καμία απολύτως αρνητική επίπτωση στο ύψος των εξαγωγών της χώρας. Ο βαθμός ανικανότητάς του είναι τέτοιος ώστε το website του ΟΠΕ να περιορίζεται στο μήνυμα   "Λόγω σοβαρού τεχνικού προβλήματος, [...]  θα παραμείνει εκτός λειτουργίας για λίγο (sic) χρονικό διάστημα ακόμη". Σημειωτέων ότι στην "προώθηση εξαγωγών" το βασικότερο εργαλείο είναι το διαδίκτυο ενώ ο ΟΠΕ έχει δαπανήσει (η καλύτερα σπαταλήσει) εκατομμύρια για να το φτιάξει. Δεν είναι τυχαίο ότι πλέον το σύνολο σχεδόν των Συνδέσμων και ομοιοεπαγγελματικών οργανώσεων στην Ελλάδα αναπτύσσει τις δικές τους δραστηριότητες προώθησης εξαγωγών με πόρους που προέρχονται από τα μέλη. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του ΣΕΠΕΕ που οργάνωσε κατά το τελευταίο 12μηνο δύο επιτυχημένες αποστολές στο Ισραήλ.

Το Ελληνικό Κέντρο Επενδύσεων θα έπρεπε κανονικά να συγχωνευθεί με το Ψυχιατρείο στο Δαφνί δεδομένου ότι η πρόθεση και μόνο επένδυσης στην Ελλάδα αποτελεί ικανή και αναγκαία συνθήκη για να διαγνώσει κανείς βαρύτατη ψυχική νόσο. Με άλλα λόγια πρέπει να είναι κανείς τελείως τρελός για να επενδύσει στην Ελλάδα της διαφθοράς, του ΠΑΜΕ, της παράλυτης δικαιοσύνης και της φορολογίας που περισσότερο θυμίζει κινούμενη άμμο. Πρόσφατα Έλληνας επιχειρηματίας επισκέφθηκε τον αρμόδιο για επενδύσεις Υπουργό στο Ουζμπεκιστάν. Ο Ουζμπέκος Υπουργός μιλούσε θαυμάσια Αγγλικά, ήταν σε βάθος ενημερωμένος και εξήγησε στον επιχειρηματία κατά απολύτως συγκεκριμένο και σαφή τρόπο τι θα ήταν διατεθειμένο να κάνει το Υπουργείο του προκειμένου (ο Έλληνας) να επενδύσει. Αυτό που χρειαζόμαστε δεν είναι οργανισμοί τύπου ΕΛΚΕ αλλά αποτελεσματικές υπηρεσίες εντός της ιεραρχίας των Υπουργείων (και μη γραφικούς Υπουργούς)

Η Διεθνής Έκθεση Θεσσαλονίκης και η Helexpo δεν αποτελούν μόνο οικονομική πληγή για το κράτος και τους φορολογούμενους (συντηρούνται από τις «συμμετοχές» κρατικών φορέων - μόνο ο σοβαρός και θαρραλέος Γιάννης Μπουτάρης είχε να κότσια να καταργήσει την συμμετοχή του Δήμου Θεσσαλονίκης με το επιχείρημα ότι το Δημαρχείο είναι λίγα μέτρα παρακάτω και δεν χρειάζεται ο δημότης να δει περίπτερο του Δήμου στην έκθεση) αλλά και τεράστια ευκαιρία δεδομένου ότι τα ακίνητα που έχουν θα μπορούσαν να αποτελέσουν πηγές ανάπτυξης και εσόδων.

Όταν δεν έχουμε να πληρώσουμε για την υγεία, τα πυροσβεστικά αεροπλάνα είναι σε μεγάλο βαθμό καθηλωμένα και το κράτος σκοτώνει την οικονομία, και τα ίδια τα μελλοντικά του έσοδα, μη όντας συνεπές στις υποχρεώσεις του προς τις επιχειρήσεις, το να συντηρούμε άχρηστους οργανισμούς – κουβάδες ρουσφετιών του παρελθόντος είναι έγκλημα τεράστιο. Είναι καιρός να αντικαταστήσουμε στο λεξιλόγιό μας τη λέξη «συγχώνευση» με τη λέξη «κλείσιμο».

Να συνδέσουμε και τις τουαλέτες με το Taxisnet για να υπολογίζει τι τρώμε και να πιάνει τους φοροφυγάδες

"Οι υπηρεσίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ενέκριναν προσφάτως την διασύνδεση των ταμειακών μηχανών των επιχειρήσεων με το TAXISNET της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων (ΓΓΠΣ) του υπουργείου Οικονομικών, γνωμοδοτώντας πως οι τεχνικές προδιαγραφές του έργου είναι επαρκείς. Το μέτρο αποσκοπεί στην καταβολή και είσπραξη του ΦΠΑ στον πραγματικό χρόνο συναλλαγής, αντί όπως συμβαίνει σήμερα αυτό να γίνεται με τις τριμηνιαίες περιοδικές δηλώσεις ΦΠΑ που υποχρεούνται να υποβάλουν οι έμποροι."

Το Υπουργείο Οικονομικών συνεχίζει την απέλπιδα προσπάθεια να παρακάμψει τους εγγενώς διεφθαρμένους μηχανισμούς του και εναποθέτει τις ελπίδες του στην τεχνολογία, αγνοώντας τη γνωστή ρήση "το μυστρί δεν κάνει τον μάστορα". Σε μία στρατοσφαιρικής ανοησίας κίνηση, την οποία μάλιστα στην απελπισία της φαίνεται να ενέκρινε η Κομισιόν, θέλει να συνδέσει όλες τις ταμειακές μηχανές με την Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων (οι υπολογιστές-τενεκέδες της οποίας δεν επαρκούν ούτε για τα βασικά με αποτέλεσμα να κάνει outsourcing στη ΔΕΗ και να καθυστερούν μέρες οι ενημερώσεις). Πέραν του μεγάλου πάρτυ που θα κάνουν οι εισαγωγείς ταμειακών μηχανών και οι πάροχοι Internet (ακόμη και σήμερα η μνήμη ενός φορολογικού μηχανισμού η οποία στο Πλαίσιο κάνει λιγότερο από 10 ευρώ χρεώνεται από το καρτέλ προς 300) το μόνο που θα πετύχουν οι ανόητοι είναι να αυξήσουν τη φοροδιαφυγή. Γιατί δεν υπάρχει απλούστερο πράγμα από το να μην τα "χτυπάει" ο έμπορος όταν δεν τον βλέπει ο εφοριακός (δηλαδή το 99,9999999% του χρόνου του). Ακόμη και εάν συμβεί ατύχημα η διαφθορά είναι τέτοια που το πρόβλημα θα αντιμετωπισθεί με τη μέθοδο του φιλικού διακανονισμού.

Το μόνο που θα καταφέρει η τελευταία έμπνευση του Υπ.Οικ. είναι να προσθέσει έναν ακόμη στους δεκάδες πονοκεφάλους ενός συνεπούς εμπόρου, π.χ. για το που θα βρει λεφτά να αγοράσει ταμειακή και για το εάν θα έχει "πέσει" η σύνδεση.

Πρέπει κάποια στιγμή οι πολιτικοί προϊστάμενοι να αναρωτηθούν γιατί καμία χώρα χωρίς πρόβλημα φοροδιαφυγής δεν έχει καταφύγει σε τέτοιες μπούρδες. Υπάρχουν δεκάδες ευφυή συστήματα λογισμικού, ένα από τα οποία έχει αγοράσει πανάκριβα το Υπουργείο Οικονομικών αλλά δεν χρησιμοποιεί, που εντοπίζουν τη φοροδιαφυγή αξιοποιώντας εσωτερικά στοιχεία σε συνδυασμό με στοιχεία από Τράπεζες. Αλλά αυτά έχουν τον κίνδυνο να βγάλουν "Τσουκάτους", "Θέμους", κουμπάρους, αδέλφια, εξαδέλφους και άλλα μεγάλα ψάρια. Αντ'αυτού είναι προσφορότερο να ταλαιπωρήσουν βάναυσα και να επιβαρύνουν οικονομικά τον δύσμοιρο τον τυροπιτά της γειτονίας που θα αναγκαστεί να αγοράσει νέα πανάκριβη ταμειακή και σύνδεση στο Internet. Την οποία μάλλον θα χρησιμοποιεί λιγότερο για να ρεφάρει την επένδυση.

Ποιός είπε ότι ο Σοβιετικός γραφειοκρατικός σουρεαλισμός έχει πεθάνει;

Διαβατήριο με τεφτέρι

Η έκδοση διαβατηρίων γίνεται από την 1η Ιουλίου 2005 αποκλειστικά από την Ελληνική Αστυνομία με μία "σύγχρονη" διαδικασία υψηλής ασφάλειας. Έως τότε οι Νομαρχίες έκαναν τόσο άθλια δουλειά ώστε οποιοσδήποτε μπορούσε να εξασφαλίσει διαβατήριο, έχοντας τις κατάλληλες προσβάσεις και προφανώς με το αζημίωτο. Οι συνθήκες ασφαλείας ήταν τόσο διάτρητες που το 2003 είχαν κλαπεί 100 κενά διαβατήρια από τη Νομαρχία Θεσσαλονίκης. Τα βιβλιάρια καθαυτά ήταν πολύ εύκολο να αντιγραφούν και δεν είχαν καμία σύγχρονη προδιαγραφή προστασίας από παραχάραξη (anti-counterfeiting). Η μετάπτωση στην Αστυνομία κατέστη απαραίτητη ώστε να προστατευθεί το κύρος του διαβατηρίου της Ελληνικής Δημοκρατίας αλλά και ώστε να αντιμετωπισθεί μία κύρια (και απόλυτα λογική) απαίτηση των Αμερικανών προκειμένου να καταργηθεί η visa προς τις ΗΠΑ. Έτσι σχεδιάστηκε μια νέα, αδιάβλητη, υψηλής τεχνολογίας διαδικασία για την οποία δεν μπορεί κανείς να ισχυρισθεί ότι "κουβαλάει" παθογένειες του παρελθόντος.

Βάσει αυτής σήμερα ο πολίτης πρέπει να κάνει τα ακόλουθα προκειμένου για ανανέωση διαβατηρίου.

1. Να πάει σε κάποια εφορία και να εκδώσει παράβολο δημοσίου ύψους 58 ευρώ από τα οποία 53 αφορούν το κόστος εκτύπωσης του βιβλιαρίου και 5 ταχυδρομικά τέλη (από το Αστυνομικό Τμήμα στα Κεντρικά και τανάπαλιν). Η διαδικασία απαιτεί στην καλύτερη περίπτωση μιάμιση ώρα και στην χειρότερη μία ημέρα.

2. Να πάει σε φωτογραφείο, να πληρώσει 15 ευρώ και να επανέλθει μετά από δύο ώρες να παραλάβει τις φωτογραφίες

3. Να φωτοτυπήσει και να προσκομίσει αντίγραφο της αστυνομικής του ταυτότητας μαζί με το παλαιό διαβατήριο.

4. Να προσέλθει αυτοπροσώπως στο ειδικό γραφείο διαβατηρίων όπου ο αρμόδιος αστυνομικός συμπληρώνει εξ αρχής on-line την αίτηση η οποία τυπώνεται και υπογράφεται από τον πολίτη. Ταυτόχρονα συμπληρώνει χειρόγραφα ένα τεφτέρι με την "εισαγωγή" και καταστρέφει το λημένο βιβλιάριο χρησιμοποιώντας κοινό διακορέα αρχειοθέτησης (τρυπητήρι). Απαιτούμενος χρόνος, με την μετακίνηση, 2-3 ώρες ανάλογα με την ουρά.

5. Μετά από 3-4 μέρες (η διαθεσιμότητα μπορεί να διαπιστωθεί on-line με τον αριθμό της αίτησης) ο πολίτης προσέρχεται εκ νέου προκειμένου να παραλάβει το διαβατήριο, υπογράφοντας την παραλαβή στο τεφτέρι. Απαιτούμενος χρόνος 2-3 ώρες ανάλογα με την ουρά.

Με δεδομένο ότι η αυτοπρόσωπη παρουσία του πολίτη είναι επιβεβλημένη για λόγους ασφαλείας να πως θα μπορούσε να ήταν η διαδικασία σε μία πολιτισμένη χώρα.

1. Ο πολίτης θα προσερχόταν στο αστυνομικό τμήμα όπου θα καθόταν σε έναν σταθμό εφοδιασμένο με ειδική κάμερα. Ο αστυνομικός θα σκάναρε το παλαιό διαβατήριο και θα έβλεπε αμέσως στην οθόνη τα στοιχεία του πολίτη τα οποία και θα επιβεβαίωνε. Το παλαιό διαβατήριο δεν καταστρέφεται (αυτό είναι πρωτοτυπία με την κακή έννοια) δεδομένου ότι είναι άχρηστο αφού ακυρωθεί ηλεκτρονικά.  Στη συνέχεια θα έβγαζε φωτογραφία με την ειδική κάμερα υψηλής ανάλυσης εξασφαλίζοντας απόλυτα ότι ο πολίτης που προσήλθε είναι αυτός που θα φαίνεται  στο διαβατήριο. Ο πολίτης επιδεικνύει την ταυτότητά του την οποία και ελέγχει ο αστυνομικός. Το να προσκομίζει κανείς φωτοτυπία ενός εγγράφου στην αρχή που το έχει εκδώσει είναι τουλάχιστον γελοίο.

2.  Ο πολίτης θα μπορούσε να πληρώσει επί τόπου με πιστωτική κάρτα μέσω POS τραπέζης ή εναλλακτικά, εκ των υστέρων, με το αντίγραφο της αίτησης μέσω e-banking ή στο γκισέ οποιασδήποτε τράπεζας. Στη δεύτερη περίπτωση η αίτηση ενεργοποιείται μετά την λήψη της πληρωμής η οποία ενημερώνεται αυτόματα. Για λόγους ασφαλείας και ταχύτητας αποκλείεται η πληρωμή με μετρητά.  Η φωτογραφία αποθηκεύεται ηλεκτρονικά μέσω ασφαλούς δικτύου και έτσι δεν απαιτείται φυσική αποστολή με τα ΕΛΤΑ κόστους 2,5 Ευρώ.

3. Το διαβατήριο αποστέλλεται συστημένο μέσω ΕΛΤΑ στον πολίτη ο οποίος υπογράφει κατά την παραλαβή. Για μεγαλύτερη ασφάλεια μπορεί τα ΕΛΤΑ να ζητούν απόκομμα της αρχικής αίτησης. Καταργείται το άθλιο και απαράδεκτο τεφτέρι παραλαβής/παράδοσης ενώ σταματάει το χρονοβόρο φαινόμενο των διαβατηρίων που εκδίδονται μεν αλλά δεν παραλαμβάνονται ποτέ και πρέπει να καταστραφούν/ακυρωθούν. Η αποστολή στο σπίτι εξασφαλίζει ταυτόχρονα μια πολύτιμη για την αστυνομία ταυτοποίηση διεύθυνσης.

Με τη δεύτερη διαδικασία το κόστος θα μειωνόταν τουλάχιστον κατά 20 ευρώ δεδομένου ότι η ψηφιακή φωτογραφία & αίτηση δεν απαιτούν χειροκίνητη επεξεργασία. Ο πολίτης θα γλίτωνε πάνω από μία ημέρα ταλαιπωρίας (πολλαπλασιάστε το επί τον αριθμό των διαβατηρίων που εκδίδονται ετησίως για να βρείτε τις χαμένες εργατοώρες), οι αστυνομικοί που απασχολούνται στο σύστημα θα μειώνονταν κατά 30-40% και θα έβγαιναν να περιπολούν και γενικότερα η ασφάλεια της διαδικασίας θα βελτιωνόταν.

Αυτά είναι τα προβλήματα μιας σχετικά πρόσφατα σχεδιασμένης διαδικασίας, η οποία, παρά τα προβλήματά της, τουλάχιστον δουλεύει εξασφαλίζοντας υψηλότατα standards ασφαλείας. Φανταστείτε τι γίνεται σε άλλες περιπτώσεις διαδικασιών που χρονολογούνται από την Τουρκοκρατία. Αλλά και τι δυνατότητες υπάρχουν να εξοικονομήσει το κράτος πόρους απολύοντας τους δεκάδες -εάν όχι εκατοντάδες- χιλιάδες περιττούς δημοσίους υπαλλήλους.

Τα διδάγματα από την σύγκριση του αεροδρομίου Ελληνικού με το “Ελ.Βενιζέλος”

Επέστρεφα χθες από το Παρίσι και σκέφθηκα ότι το αεροδρόμιο των Σπάτων αποτελεί ένα εξαιρετικό παράδειγμα για το τι πρέπει να γίνει στη χώρα μας. Η οποία σήμερα λειτουργεί κατά το πλείστον όπως το, περήφανα δημόσιο, αεροδρόμιο Ελληνικού το οποίο έχει κλείσει εδώ και περισσότερα από δέκα χρόνια. Η εικόνα του, πριν κλείσει, θύμιζε Αφρικανική χώρα. Προσθήκες επί προσθηκών στα κτίρια είχαν οδηγήσει σε ένα αισθητικό και λειτουργικό χάος και είχαν καταστρέψει ακόμη και το κτίριο-αριστούργημα του Έερο Σάαρινεν στο Ανατολικό αεροδρόμιο. Στο Δυτικό, κατά τα πρότυπα Λατινο-Αμερικανικής δικτατορίας στάθμευε παγίως μία αύρα (τανκ) της Αστυνομίας δημιουργώντας σοβαρές απορίες για την χρησιμότητά της αλλά και γιατί δεν υπήρχαν αντίστοιχα μέτρα και στο Ανατολικό. Τα νεότερα κτίρια του δυτικού είχαν κατασκευαστεί για να τοποθετηθούν “φυσούνες” οι οποίες όμως δεν μπήκαν ποτέ. Πέρα από το γενικό σκουπιδαριό, τις συνήθεις στο δημόσιο χειρόγραφες επιγραφές κολλημένες με σελοτέϊπ στην κολόνα κ.λ.π. και στα δύο αεροδρόμια δεν υπήρχε πτήση που να μην καθυστερεί. Για όσους ταξίδευαν συχνά καθυστέρηση έως μία ώρα δεν λογιζόταν έως τέτοια ενώ οι έμπειροι έπαιρναν τηλέφωνο πριν για να μην χάσουν χρόνο. Όποιος είχε κολλητούς και μέσα εξασφάλιζε upgrades, περισσότερες αποσκευές, πρόσβαση στο lounge (το μόνο καλό που είχε ήταν ότι με την παλιά χρυσή κάρτα ερχόταν και σε έπαιρνε πριβέ αυτοκίνητο από τη σκάλα). Η παράδοση των αποσκευών γινόταν σε τρία τέρμενα ωστόσο εάν δεν είχε κανείς αποσκευή ο χρόνος μεταξύ αποβίβασης από το αεροπλάνο και επιβίβασης στο αυτοκίνητο που ήταν σταθμευμένο στο ανεπαρκές και τριτοκοσμικό πάρκινγκ δεν ξεπερνούσε τα 10 λεπτά (στο Ελ.Βελ. είναι στην καλύτερη περίπτωση διπλάσιος). Το Ελληνικό είχε φθάσει να είναι ντροπή για τη χώρα και πηγή μεγάλης ταλαιπωρίας για τον επιβάτη. Το νέο αεροδρόμιο, πέρα από το έξοχο όνομά του, λειτουργεί ιδιαίτερα αποτελεσματικά. Με εξαίρεση την φορά που πιάστηκαν ανέτοιμοι να αντιμετωπίσουν τον χιονιά, οι καθυστερήσεις, που είναι έτσι και αλλιώς ελάχιστες, οφείλονται παγίως σε προβλήματα των εταιρειών ή σε απεργίες των (ακόμη δημόσιων) ελεγκτών εναερίου κυκλοφορίας. Το πάρκινγκ είναι επαρκές όπως και η σύνδεση με το μετρό και τον προαστειακό. Η τάξη, η καθαριότητα και η νοικοκυροσύνη εξαιρετική. Το Ελευθέριος Βενιζέλος είναι το μόνο μέρος στην Ελλάδα όπου οι ιθαγενείς μετατρέπονται μαγικά σε νομοταγείς πολίτες και π.χ. περιμένουν να περάσουν οι πεζοί από τις διαβάσεις αντί να τους κυνηγούν και πάνω στο πεζοδρόμιο όπως κάνουν στην Αθήνα (ιδιαίτερα τα μηχανάκια). Η επένδυση αποτελούσε μέρος συνολικού σχεδίου που απασχολεί χιλιάδες εργαζόμενους σε παράλληλες εμπορικές δραστηριότητες. Οι εγκαταστάσεις του εμπορευματικού σταθμού είναι σύγχρονες σε αντίθεση με τις συνθήκες Ουγκάντας που επικρατούσαν στο Ελληνικό. Εκεί για παράδειγμα μια μεταφορική εταιρεία, ελλείψει χώρου γραφείων, στεγαζόταν σε ένα παλαιό βαν VW ενώ ποτέ δεν αφήναμε εμπορεύματα εξαγωγής να διανυκτερεύσουν γιατί δεν τα έβρισκε όλα το ξημέρωμα. Το νέο αεροδρόμιο δεν είναι τέλειο. Θα έπρεπε πολύ περισσότερες πτήσεις να εξυπηρετούνται με φυσούνες. Ο σχεδιασμός του θα μπορούσε να είναι φιλικότερος προς τον επιβάτη. Ο διάδρομος που ενώνει το πάρκινγκ με το κτίριο του αεροσταθμού δεν κλιματίζεται ενώ το ίδιο το πάρκινγκ θα έπρεπε να ήταν στεγασμένο ή να είχε πολύ περισσότερα δέντρα. Το ίδιο το κτίριο είναι αρχιτεκτονικά κακό, χάσαμε δηλαδή την ευκαιρία να φτιάξουμε ένα τοπόσημο (landmark). Παρ’ όλα αυτά είναι ασύγκριτα καλύτερο από το χαλικουταριό του Ελληνικού. Το οποίο χαρακτηρίζει και σήμερα την πλειονότητα των οργανισμών του δημοσίου στη χώρα μας.

Το στοίχημα είναι εάν μπορούμε να μεταβούμε, ως χώρα, από το Ελληνικό στο Ελευθέριος Βενιζέλος. Η εμπειρία του τελευταίου έχει δείξει ότι, υπό τις κατάλληλες συνθήκες, οι πολίτες συμμορφώνονται με τους κανόνες. Η έκβαση θα εξαρτηθεί τελικά από τις άθλιες, πελατειακές, κομματικές συντεχνίες που σαμποτάρουν συστηματικά κάθε προσπάθεια προόδου.

Μονιμότητα μήτηρ πάσης κακίας

Ένας σοφός φίλος έλεγε ότι όλα τα προβλήματα στην Ελλάδα θα λυθούν εάν καταργηθεί το πανεπιστημιακό άσυλο (κάτι που έγινε προς το παρόν στα χαρτιά μόνο), η βουλευτική ασυλία και η μονιμότητα στο δημόσιο. Μπορεί οι υπερ-απλουστεύσεις να είναι πολύ επικίνδυνες, στην συγκεκριμένη όμως περίπτωση δεν μπορώ να βρω κανένα τρωτό σημείο. Η σημαντικότερη δε από τις τρεις “καταργήσεις” είναι αυτή της μονιμότητας στο Δημόσιο. Μιλούσα τις προάλλες με τον Δήμαρχο μιας από τις μεγαλύτερες πόλεις της χώρας. Ο άνθρωπος ήταν βαθιά απογοητευμένος από την αναποτελεσματικότητα, την οκνηρία και την αβυσσαλέα παραγωγικότητα των υπηρεσιών του Δήμου, τους εργαζόμενους στις οποίες κληρονόμησε χωρίς να μπορεί να απομακρύνει ή να τους αλλάξει. Είναι προφανές ότι διοίκηση χωρίς τη δυνατότητα να επιλέγεις τους συνεργάτες του αλλά και, σε περιπτώσεις σοβαρού προβλήματος, να απολύεις προσωπικό δεν υπάρχει.

Η μονιμότητα των δημοσίων υπαλλήλων κατοχυρώθηκε συνταγματικά από τον Ελευθέριο Βενιζέλο το 1911 με το επιχείρημα ότι “Είναι το ριζικότερον πλήγμα κατά της συναλλαγής». Στο συγκεκριμένο θέμα ο μεγάλος εθνάρχης δεν προέβλεψε καθόλου καλά. Αντί για πλήγμα κατά της συναλλαγής η μονιμότητα των δημοσίων υπαλλήλων το μόνο που κατάφερε είναι να σωρεύονται νέες συναλλαγές επί των παλαιών και να διογκώνεται, χωρίς επιχειρησιακό λόγο, ο αριθμός των απασχολουμένων και το κόστος μισθοδοσίας του Δημοσίου.

Η καθιέρωση της μονιμότητας έγινε με το σκεπτικό της διατήρησης της συνέχειας της διοίκησης ασχέτως του κόμματος που βρίσκεται στην εξουσία. Με την εγκληματική κατάργηση του θεσμού των Γενικών Διευθυντών από τον διεφθαρμένο Μένιο Κουτσόγιωργα χάθηκε η όποια συνέχεια αφού κάθε Υπουργός διοικούσε (ας πούμε) με έναν στρατό μετακλητών Γενικών Γραμματέων και Ειδικών Συμβούλων κατά κανόνα άσχετων με την ιεραρχία κάθε Υπουργείου αλλά και συχνά με το ίδιο το αντικείμενό του. Έτσι η συσσώρευση αχρείαστων υπαλλήλων συνδυάστηκε με την πλήρη διάλυση της διοικητικής ιεραρχίας αλλά και του δημόσιου τομέα γενικότερα.

Ο πρόωρα χαμένος φιλόσοφος Παναγιώτης Κονδύλης έγραφε το 1991: “Το γεγονός ότι η μεγάλη μάζα των δημοσίων υπαλλήλων όλων των βαθμίδων προερχόταν από στρώματα καθυστερημένα από πολιτισμική άποψη, είχε σοβαρές επιπτώσεις στο ποιόν του κρατικού μηχανισμού, του οποίου η λειτουργία πρόσκοπτε αδιάκοπα όχι μόνο στην αγραμματοσύνη, τη στενοκεφαλιά, την κουτοπονηριά ή τη συμπλεγματικότητα, αλλά επίσης στην ανυπέρβλητη ανικανότητα του μέσου υπαλλήλου να προσανατολίσει τη δραστηριότητά του σε απρόσωπες, γενικές και αφηρημένες αρχές, εφ' όσον η νοοτροπία του εμφορούνταν από τις αξίες της πατριαρχικής κοινωνίας, ήτοι την πρωταρχική νομιμοφροσύνη του προς την ιδιαίτερη πατρίδα του, τους συγγενείς του, τους φίλους του, τους φίλους των φίλων του, τους προστάτες και τους προστατευόμενους του.”

Η επιβίωση της χώρας εξαρτάται απολύτως από την επιτυχία ενός προγράμματος δραστικής βελτίωσης της αποτελεσματικότητας του δημοσίου μέσω της πάταξης της πανταχού παρούσας διαφθοράς, την θέσπιση απλών, λειτουργικών κανόνων (τις απρόσωπες, γενικές και αφηρημένες αρχές του Κονδύλη), την καθολική χρήση της πληροφορικής και του e-government και τέλος την στελέχωση του δημοσίου εξ αρχής με ικανούς ανθρώπους. Στελέχη τα οποία θα επιλεγούν αξιοκρατικά και επί ίσοις όροις μεταξύ των ήδη υπηρετούντων στο δημόσιο και των περισσοτέρων του 1.000.000 ανέργων. Στελέχη που δεν θα απολαμβάνουν θεσμικής μονιμότητας και τα οποία θα λειτουργούν π.χ. με πενταετείς συμβάσεις οι οποίες θα ανανεώνονται με κριτήρια απόδοσης.

Κατά το παρελθόν οι απολυμένοι υπάλληλοι του Δημοσίου συγκεντρώνονταν στην Πλατεία 25ης Μαρτίου, όπου βρισκόταν τότε το Υπουργείο Οικονομικών και το Νομισματοκοπείο και έκλαιγαν τη μοίρα τους. Λόγω δε αυτού του κλαυθμού και οδυρμού η πλατεία ονομάστηκε από το λαό ως «Κλαυθμώνος», όνομα με το οποίο είναι γνωστή και σήμερα. Εάν δεν ακουστεί ξανά, σύντομα, κλάμα στην Κλαυθμώνος τότε φοβάμαι ότι θα κλαίμε όλοι ανεξαιρέτως όπως το γνωστό χορωδιακό από τον Ναμπούκο του Βέρντι (“Ω πατρίδα μου, τόσο ωραία και χαμένη”).

Μνημόνιο ή ΣΥΡΙΖΑ;

Το Μνημόνιο ΙΙ, σε αντίθεση με το πρώτο που ήταν βιαστικά σχεδιασμένο με διάθεση "τιμωρίας", είναι ένας εξαιρετικός "οδικός χάρτης" σημαντικών μεταρρυθμίσεων και εκσυγχρονισμού του κράτους. Προβλέπει παρεμβάσεις που εμείς πρώτοι έπρεπε να είχαμε κάνει εδώ και πολύ καιρό. Ένας παχύσαρκος γνωρίζει ότι πρέπει να κάνει δίαιτα όσο ενοχλητική και εαν είναι αυτή γιατί η εναλλακτική λύση είναι πολύ χειρότερη.

Ιδού μία σύντομη ανάλυση του ψευδοδιλήμματος του κυρ' Αλέξη. Δε νομίζω ότι υπάρχει νοήμων άνθρωπος, που να έχει διαβάσει και να ξέρει τι προβλέπει το Μνημόνιο, που να προτιμήσει τον ΣΥΡΙΖΑ. Διότι στην περίπτωση αυτή δεν θα κόψει, όπως λέει ο μέντωρας του Προέδρου κος Ζίζεκ, "τους όρχεις του καπιταλισμού" αλλά τους δικούς του.

Μνημόνιο	ΣΥΡΙΖΑ
Δανειοδότηση από τα κράτη-μέλη της Ευρωζώνης, το ΔΝΤ προς το κράτος και από ΕΚΤ/ELA προς τις τράπεζες άνω των 250 δις με πολύ χαμηλό επιτόκιο (1-2%). Περαιτέρω στήριξη στην περίπτωση που υπάρχει έμπρακτη διάθεση προώθησης των αλλαγών.	Εκβιασμός των εταίρων για περαιτέρω χρηματοδότηση. Σε περίπτωση αποτυχίας αναζήτηση πόρων από φόρους σε μία οικονομία με μικρή πλέον φοροδοτική ικανότητα και τελικά έκδοση scrip ή νέου νομίσματος
Χρηματοδότηση 6 δις για την αποπληρωμή των υποχρεώσεων του κράτους προς τους προμηθευτές και προς τις επιχειρήσεις (επιστροφές ΦΠΑ)	Ανυπέρβλητα εμπόδια στη λειτουργία των νοσοκομείων λόγω εμπάργκο και ραγδαία επιδείνωση της ανεργίας λόγω ασφυξίας των επιχειρήσεων
Πρόσβαση Τραπεζών στο Ευρωσύστημα για ρευστότητα	Πτώχευση Τραπεζών και απώλεια καταθέσεων
Υλοποίηση ενός ολοκληρωμένου σχεδίου σημαντικών μεταρρυθμίσεων στο κράτος, στη φορολογία, στην υγεία	Ακύρωση των μεταρρυθμιστικών προσπαθειών και περαιτέρω μεγένθυση του υπερτροφικού κράτους
Τεχνική βοήθεια (task force) χωρίς κανένα κόστος για την Ελλάδα που φέρνει την σωρευμένη εμπειρία και τις καλές πρακτικές των κρατών μελών	Συνεργασία με διαφόρους γραφικούς έως επικίνδυνους (Ζίζεκ)
Προσέλκυση επενδύσεων και προώθηση μεγάλων επενδυτικών  projects (Αξιοποίηση Ελληνικού)	Ακύρωση όλων των επενδυτικών σχεδίων και “δημόσια αξιοποίηση”
Άνοιγμα των κλειστών επαγγελμάτων	Κλείσιμο και των ανοικτών
Αποκατάσταση της λειτουργίας της αγοράς εργασίας και σύνδεση αμοιβής-παραγωγικότητας	Επαναφορά των αγκυλώσεων στην αγορά εργασίας.
Περιορισμός του μη ανταποδοτικού μη μισθολογικού κόστους (ΛΑΕΚ, Στράτευση, ΟΕΚ, Εργατική Εστία)	Επανασύσταση Εργατικής Κατοικίας και Εργατικής Εστίας
Παραμονή στην Ευρωζώνη και κυρίως στην Ευρωπαϊκή Ένωση	Έξοδος από την Ευρωζώνη και δεδομένου ότι αυτό νομικά δεν προβλέπεται έξοδος και από την Ευρωπαϊκή Ένωση

Επιχείρηση στην κόψη του ξυραφιού

Το κατάστημα "Νότα" Ακαδημίας το 1975

1. Έχει νόημα να συνεχίσουμε τη συνεργασία

“Καλημέρα Βασίλη, Ελπίζω να είσαι καλά σε αυτή την παρανοϊκή περίοδο. Θέλω να συζητήσουμε για τη συνεργασία μας στην Ελλάδα. Βλέπω τον τζίρο να μειώνεται συνεχώς, γεγονός μάλλον φυσιολογικό κάτω από τις παρούσες συνθήκες. Από πλευράς κόστους/ωφέλειας στα σημερινά επίπεδα δεν ξέρω εάν έχει νόημα να συνεχίσουμε. Εσύ τι πιστεύεις; Από την άλλη εάν σταματήσουμε θα χάσουμε τη θέση μας στην αγορά. Τέλος η ασφαλιστική μας εταιρεία μας είπε ότι δεν καλύπτει πλέον τις πιστώσεις μας προς εσάς. Θα σου τηλεφωνήσω να δούμε τι θα κάνουμε. Φιλικά, Gregoire”. Αυτό είναι ένα χαρακτηριστικό μήνυμα από αυτά που δέχομαι μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου τους τελευταίους μήνες. Και μάλιστα σχετικά ήπιο γιατί σε επιχειρήσεις με λιγότερη ιστορία οι ξένοι προμηθευτές δεν το συζητούν. Απλώς σταματούν την πίστωση. Τουλάχιστον στη δική μας περίπτωση η εταιρεία συμπληρώνει φέτος πενήντα χρόνια λειτουργίας και διαθέτει ακόμη απόθεμα καλής πίστης. Τον Gregoire τον θυμάμαι ακόμη μαθητή πριν αναλάβει, όπως και εγώ νωρίτερα, την αντίστοιχη οικογενειακή του επιχείρηση στη Γαλλία ενώ στην αρχή με συμβουλευόταν συχνά. Δουλεύω, με εξαίρεση τη διετία που έκανα μεταπτυχιακό στο εξωτερικό, για περισσότερα από είκοσι επτά χρόνια και για πρώτη φορά τους τελευταίους μήνες δεν θέλω να πηγαίνω στο γραφείο. Και αυτό όταν κατά το παρελθόν πήγαινα ευχαρίστως και πολλά Σάββατα. Τώρα όμως κάθε μέρα φέρνει ένα ή περισσότερα δυσάρεστα μαντάτα.

Η πτώση της ζήτησης, ο τυφλός θυμός, ο παραλυτικός φόβος και η πλήρης αποστράγγιση της αγοράς από ρευστότητα προκαλούν πανταχόθεν ασφυξία. Οι καταναλωτές δεν αγοράζουν παρά μόνο τα απαραίτητα και στη δική μας περίπτωση μπορούν να ζήσουν χωρίς καινούργιες πιζάμες, εσώρουχα ή μαγιό ποιότητος. Ακόμη και οι καταναλώτριες που έχουν χρήματα δύσκολα τα δίνουν φοβούμενες για τα μελλούμενα. Διάβαζα ότι εκτιμάται ότι περί τα 15 δις ευρώ βρίσκονται καταχωνιασμένα δια παν ενδεχόμενο σε θυρίδες, στρώματα ή άλλης απίθανης εμπνεύσεως κρυψώνες, αμφιβόλου ασφάλειας ακόμη και σε σχέση με τις φαλιρισμένες τράπεζες. Οι οποίες μας δανείζουν πλέον με επιτόκια τριπλάσια από αυτά που δίναμε πριν την κρίση του 2008, σε μια προσπάθεια να καλύψουν το κόστος άντλησης χρήματος -αφού δίνουν πολύ υψηλές αποδόσεις στις καταθέσεις- αλλά και να ρεφάρουν όσο μπορούν τη ζημιά από τα πολλά δις μη εξυπηρετούμενων δανείων.

2. Πως "τιμωρούνται" οι συνεπείς

Έτσι κάνει και το κράτος˙ φορολογεί ακόμη περισσότερο αυτούς που ήταν συνεπείς στο παρελθόν και μάλιστα άσχετα από το εισόδημά τους. Τώρα που οι πωλήσεις καταρρέουν και τα κόστη αρχίζουν να μας πνίγουν άρχισα να καταλαβαίνω πόσες δεκάδες χιλιάδες ευρώ δίνω σε φόρους που καμία σχέση δεν έχουν με το εάν κερδίζουμε ή χάνουμε. Επειδή τώρα συμβαίνει το δεύτερο, τελικώς πληρώνουμε στην πραγματικότητα φόρο επί της ζημιάς. Για να χρησιμοποιήσουμε τους ιδιόκτητους χώρους μας πρακτικά πληρώνουμε ενοίκιο στο κράτος το οποίο ταυτόχρονα εισπράττει κάθε χρόνο εισφορά 0,6% και επί των τόκων δανείων, μια ρύθμιση που χρονολογείται από το 1975 και ξεπερνά σε ανοησία ακόμη και τις τεράστιες ικανότητες που έχει σε αυτόν τον τομέα το Ελληνικό Δημόσιο. «Τέλος επιτηδεύματος» ίσα με πεντακόσια ευρώ για κάθε μαγαζί, παράβολα δημοσίευσης ΦΕΚ, υποχρεωτικές συνδρομές στα Επιμελητήρια (η τρόικα έκλεισε τον ΕΟΜΜΕΧ αλλά το βαθύ κράτος «βόλεψε» τους υπαλλήλους του εδώ και εκεί τρεις εκ των οποίων κατέληξαν στο ΒΕΑ Ο ένας ήταν οδηγός και επειδή δεν είχαν τι να τον κάνουν το επιμελητήριο αγόρασε αυτοκίνητο!), αμοιβή ελεγκτών, τεχνικού ασφαλείας και δεκάδες άλλα περιττά και μη ανταποδοτικά χαράτσια που τελικώς καταλήγουν στην πλάτη του καταναλωτή. Ή μάλλον κατέληγαν, διότι με το να μην αγοράζει ο κόσμος όπως πριν, τα χαράτσια αυτά διευρύνουν τις ζημιές για να συντηρούν ανεπρόκοπους και παράσιτα. Σχεδόν το 5% του μισθού κάθε υπαλλήλου αφορά απίθανες, εξίσου παρασιτικές επιβαρύνσεις όπως επίδομα στράτευσης, Εργατική Εστία, Εργατική Κατοικία, ΛΑΕΚ, Λογαριασμός Αφερεγγυότητας Εργοδότη κ.α. ποσά που καταλήγουν αδιαφανώς σε τσέπες συνδικαλιστών και συντηρούν άλλες άχρηστες δομές με ελάχιστη ανταποδοτικότητα.

3. Εργαζόμενοι σε limbo

Την ίδια στιγμή σε μια προσπάθεια επιβίωσης αναγκαστήκαμε να διώξουμε κόσμο και να περιορίσουμε μισθούς. Αυτό δεν είναι τόσο εύκολο για τον εργοδότη όσο νομίζει κανείς. Δεν υπάρχει καλύτερο πράγμα από το να μπορείς να πληρώνεις καλά τους ανθρώπους σου και να πηγαίνει ταυτόχρονα καλά και η εταιρεία. Πριν από 25 χρόνια πληρώναμε στην παραγωγή βάσει απόδοσης, μετρούσαμε δηλαδή ταλεπτά παραγωγής» που έβγαζε κάθε κοπέλα με αποτέλεσμα πολλές να αμείβονται με ποσά διπλάσια από αυτά που προέβλεπαν οι τότε συμβάσεις. Τώρα δυσκολευόμαστε να πληρώσουμε ακόμη και αυτά που προβλέπει η σύμβαση ενώ πολλοί εργαζόμενοι δουλεύουν τετραήμερο. Η απόφαση σε ποιόν θα κάνεις μείωση και σε ποια έκταση σε κάνει να μην κοιμάσαι το βράδυ. ‘Άνθρωποι τους οποίους γνώρισα ως μαθητής και είναι πάνω από 30 χρόνια στην εταιρεία, άνθρωποι που δουλεύουν σκληρά κάθε μέρα και που λόγω της κρίσης συχνά είναι οι μόνοι που εισφέρουν εισόδημα στην οικογένειά τους (κατά το αλησμόνητο «ένας εργαζόμενος για κάθε οικογένεια»). Αλλά όταν δεν έχεις να δώσεις τα χρήματα διότι δεν πουλάς, δεν σε πληρώνουν οι πελάτες, σε γδύνουν κυριολεκτικά οι φόροι, τα έξοδα και οι τόκοι το να γίνεις ευχάριστος και να μην κάνεις περικοπές δεν θα κρατήσει πολύ. Γιατί απλούστατα θα φθάσει η στιγμή, η οποία είναι πραγματικότητα σχεδόν για τις μισές επιχειρήσεις σήμερα, που δεν θα έχεις να πληρώσεις. Ούτε θα έχεις χρήματα να δώσεις τις υψηλότατες αποζημιώσεις που προβλέπει ο νόμος με αποτέλεσμα εργοδότης και εργαζόμενος να παγιδεύονται σε μια κατάσταση limbo που τελικώς αποβαίνει σε βάρος και των δύο. Η «μισητή» τρόικα ζήτησε να εξισωθούν οι αποζημιώσεις μισθωτών και εργατών. Η μέγιστη αποζημίωση απόλυσης, μετά από περίπου τρεις δεκαετίες εργασίας, είναι στην πρώτη περίπτωση είκοσι οκτώ μήνες και στη δεύτερη έξι! Μια εξόχως ρατσιστική, απαράδεκτη και αναχρονιστική ρύθμιση την οποία με την συνήθη κουτοπονηριά των κυβερνώντων καταφέραμε να «διαπραγματευθούμε» διατηρώντας τη εν ισχύι με οριακές μεταβολές σε περίπτωση προειδοποίησης.

4. Εμείς οι "μισητοί" εργοδότες

Η έννοια του εργοδότη και του επιχειρηματία στην Ελλάδα είναι συνειρμικά συνυφασμένη με τον Αλ Καπόνε. Θεωρούμεθα εν πολλοίς κρατικοδίαιτα λαμόγια που πίνουν το αίμα το εργαζόμενου, φοροδιαφεύγουν και διάγουν βίο αντίστοιχο του πεσόντος Άκη. Αλλά από εμένα δεν έχει αγοράσει ποτέ το κράτος. Όχι μόνο δεν τρεφόμαστε από αυτό αλλά μας υποβάλλει σε θανατηφόρο δίαιτα. Πληρώναμε και πληρώνουμε του φόρους μας (δεν ξέρω για πόσο θα μπορούμε ακόμη) στο ακέραιο και στη συνέχεια ερχόταν το διεφθαρμένο κράτος να μας κατακλέψει. Βλέπετε σε κάθε έλεγχο υπάρχει ένα άτυπο ποσοστό λογιστικών διαφορών (δηλαδή φόρων) το οποίο πρέπει να «βγάλει» ο εφοριακός, άσχετα από το εάν και σε τι έκταση έχει φοροδιαφύγει η εταιρεία.

Κατηγορούν τους εργοδότες για έλλειψη οράματος, καινοτομίας και επένδυσης στο ανθρώπινο δυναμικό. Εμείς βραβευθήκαμε από την ΕΕΔΕ για την προσήλωσή μας στην εκπαίδευση (είχαμε κάνει τότε σεμινάρια με θεματολογία middle management στις γαζώτριες με την προοπτική να διαμορφωθεί η παραγωγή σε flexible manufacturing cells) ενώ η εταιρεία αποτέλεσε στο παρελθόν αντικείμενο μελέτης περίπτωσης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για νέες μορφές οργάνωσης της εργασίας. Εκδώσαμε το πρώτο μας τιμολόγιο μηχανογραφικά το 1983, αρχίσαμε να χρησιμοποιούμε γραμμωτό κώδικα το 1985 και εφαρμόσαμε ηλεκτρονική ανταλλαγή δεδομένων το 1994 ενώ πέρσι εγκαταστήσαμε ένα state-of-the-art σύστημα για τον ίδιο σκοπό. Συμμετέχουμε περισσότερες από 25 συνεχείς χρονιές στην κορυφαία διεθνή έκθεση του κλάδου και εξάγουμε σε πολύ απαιτητικές αγορές όπως η Ιαπωνία, η Ελβετία και η Ρωσία. Καταφέραμε να επιζήσουμε για πενήντα χρόνια προσαρμοζόμενοι κάθε φορά στις απαιτήσεις των καιρών. Τώρα, αντί να γιορτάζουμε τη σημαντική αυτή επέτειο, αναρωτιόμαστε εάν θα φθάσουμε τα πενήντα ένα. Ακυρώσαμε τα περισσότερα εορταστικά των πενήντα ετών προγράμματα όχι μόνο για λόγους κόστους αλλά και για να μην προκαλέσουμε τους εκατομμύρια δοκιμαζόμενους συνανθρώπους μας.

5. Προς τον μεσαίωνα της ανεργίας

Το να έχεις επιχείρηση στην Ελλάδα ήταν ανέκαθεν δύσκολη υπόθεση. Προσωπικά παρομοιάζω το Ελληνικό κράτος με έναν Ιάπωνα κηπουρό bonsai, χωρίς όμως ίχνος καλλιτεχνικής ευαισθησίας. Στην συγκεκριμένη κηπουρική τεχνική, ή καλύτερα τέχνη, ένα δέντρο που κανονικά θα έφθανε συν τω χρόνω τα σαράντα μέτρα διατηρείται, με προσεκτικές, σχεδόν χειρουργικές παρεμβάσεις, σε ύψος μερικών εκατοστών. Στο παρελθόν κάποια δένδρα είτε ξέφευγαν ή τουλάχιστον επιζούσαν. Το σημερινό περιβάλλον όμως είναι πλέον απολύτως τοξικό για τις επιχειρήσεις. Όπως μου είπε πρόσφατα ένας στενός φίλος τραπεζίτης οι Έλληνες επιχειρηματίες είναι θέμα πολύ λίγου χρόνου να παραδώσουν τα κλειδιά. Στην περίπτωση αυτή θα περιοριστεί αυτό που οι μη-αντιπροσωπευτικοί κρατικοδίαιτοι «κοινωνικοί εταίροι» αποκαλούν «εργασιακό μεσαίωνα». Το λυπηρό είναι ότι θα αντικατασταθεί από τον μεσαίωνα της ανεργίας.

* δημοσιεύθηκε στο "Κ" της Καθημερινής στις 10 Ιουνίου 2012

Βασίλης Μασσέλος